Quốc hội thông qua Luật Trí tuệ nhân tạo, tạo khung pháp lý cho phát triển AI
17/12/2025 122
Chiều ngày 10/12, tại Kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa XV, Quốc hội đã thông qua Luật Trí tuệ nhân tạo (AI) với 429/434 đại biểu tán thành (90,70%). Luật sẽ có hiệu lực từ 01/3/2026 và là đạo luật đầu tiên của Việt Nam điều chỉnh toàn diện hoạt động phát triển, ứng dụng và quản trị AI.
.jpg)
Kết quả Quốc hội biểu quyết thông qua Luật AI.
Bước ngoặt trong quản lý và phát triển AI
Luật AI gồm 35 điều, được xây dựng theo định hướng “quản lý để phát triển”, bảo đảm cân bằng giữa kiểm soát rủi ro và thúc đẩy đổi mới sáng tạo, phù hợp với thông lệ quốc tế. Việc ban hành Luật thể hiện quyết tâm của Việt Nam trong việc chủ động nắm bắt xu thế công nghệ mới, nâng cao năng lực cạnh tranh trong kỷ nguyên số.
Lấy con người làm trung tâm
Luật khẳng định AI phục vụ con người, không thay thế con người và phải có sự giám sát của con người trong các quyết định quan trọng, đặc biệt trong các lĩnh vực nhạy cảm.
Tăng cường tự chủ và phát triển hệ sinh thái AI
Luật đặt nền tảng cho tự chủ AI quốc gia, từ hạ tầng tính toán, dữ liệu đến năng lực nghiên cứu. Nhà nước được phép đầu tư xây dựng trung tâm tính toán AI quốc gia và hệ thống dữ liệu mở có kiểm soát, qua đó giảm chi phí, tháo gỡ rào cản gia nhập thị trường và thúc đẩy hệ sinh thái AI minh bạch, cạnh tranh.
Nhiều cơ chế hỗ trợ phát triển AI
Luật bổ sung các công cụ thúc đẩy ứng dụng AI, gồm:
Quỹ Phát triển AI quốc gia; Cơ chế AI Voucher hỗ trợ doanh nghiệp ứng dụng AI; Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) cho các giải pháp AI mới, nhạy cảm.
Các cơ chế này giúp giảm rủi ro, chi phí thử nghiệm và tạo điều kiện cho doanh nghiệp, đặc biệt là startup công nghệ, phát triển sản phẩm AI.
Quản lý theo mức độ rủi ro
Luật áp dụng phương thức quản lý AI dựa trên mức độ rủi ro. Các hệ thống AI có nguy cơ cao (trong lĩnh vực tài chính, y tế, tư pháp, giáo dục, lao động…) phải đáp ứng yêu cầu chặt chẽ hơn về dữ liệu, kiểm định, giám sát và cơ chế can thiệp của con người. Cách tiếp cận này giúp vừa khuyến khích đổi mới, vừa bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Chú trọng phát triển nhân lực AI
Luật yêu cầu xây dựng Chiến lược phát triển nhân lực AI quốc gia; đưa kiến thức AI cơ bản vào giáo dục phổ thông; khuyến khích các cơ sở đào tạo mở ngành mới, thu hút chuyên gia trong và ngoài nước nhằm hình thành đội ngũ nhân lực AI chất lượng cao.
Việc thông qua Luật AI được đánh giá là bước đi kịp thời, giúp Việt Nam: Chủ động quản lý và khai thác hiệu quả AI; Bảo đảm an toàn dữ liệu, quyền riêng tư; Thúc đẩy phát triển kinh tế số bền vững.
Luật Trí tuệ nhân tạo tạo nền tảng để AI trở thành động lực tăng trưởng quan trọng của nền kinh tế trong thời gian tới.
HỒNG HÀ