13/08/2025 86

---

Trong kỷ nguyên số, công nghiệp bán dẫn đang trở thành hạ tầng chiến lược của mọi lĩnh vực kinh tế - công nghệ. Không nằm ngoài xu thế, Bình Định đã chủ động ban hành Đề án phát triển ngành công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI) và an toàn, an ninh mạng giai đoạn 2025-2030, hướng tới mục tiêu dài hạn là trở thành trung tâm công nghệ cao của miền Trung và cả nước, hiện thực hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Đặt nền móng từ hệ sinh thái công nghệ

Nhìn lại những năm gần đây, Bình Định đã chủ động đầu tư mạnh mẽ cho hạ tầng KH&CN, từng bước hình thành một hệ sinh thái ĐMST và công nghệ cao. Tại Quy Nhơn, hàng loạt dự án trọng điểm đã và đang được triển khai như: Khu đô thị khoa học Quy Hòa - Thung lũng sáng tạo Quy Nhơn (diện tích 242 ha); Trung tâm Quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE) - nơi hội tụ của các hội nghị, diễn đàn khoa học quốc tế; Công viên sáng tạo TMA; Trung tâm Trí tuệ nhân tạo và Đô thị phụ trợ Bình Định; Tổ hợp trung tâm nghiên cứu, sản xuất, đào tạo của FPT Software… Các dự án này không chỉ thu hút đầu tư mà còn mở ra môi trường làm việc và nghiên cứu hấp dẫn, góp phần hình thành cộng đồng công nghệ tại địa phương. Đặc biệt, từ năm 2019, FPT Software đã đưa vào hoạt động trung tâm AI đầu tiên tại Việt Nam ngay tại Quy Nhơn, hiện có hơn 600 kỹ sư, chuyên gia. DN này đặt mục tiêu đến năm 2027 sẽ đạt 2.000 nhân lực và trở thành trung tâm R&D về chip AI chiến lược của FPT.

Lễ ký kết hợp tác phát triển AI, bán dẫn và an ninh mạng giữa Bình Định và DN công nghệ. Ảnh: Hồng Hà

Mục tiêu cụ thể, lộ trình rõ ràng

Không dừng ở tầm nhìn, Đề án của Bình Định đưa ra các chỉ tiêu cụ thể đến năm 2030. Theo đó, đến năm 2030, Bình Định sẽ đào tạo, thu hút ít nhất 7.500 nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực bán dẫn, AI và an toàn, an ninh mạng; hình thành 10 DN thiết kế bán dẫn, 5 DN khởi nghiệp trong lĩnh vực này; xây dựng nhà máy đóng gói - kiểm thử chip bán dẫn; Thành lập Trung tâm ĐMST AI quy mô quốc gia tại Quy Nhơn. Đồng thời, phát triển mạnh hạ tầng số: phủ sóng 5G toàn tỉnh, triển khai cáp quang biển, xây dựng Trung tâm dữ liệu lớn và hệ thống tính toán hiệu năng cao.

Ông Trần Kim Kha, Giám đốc Sở KH&CN, cho biết: “Đề án là một phần quan trọng trong chiến lược tổng thể phát triển công nghệ cao tại địa phương. Bình Định xác định rõ vai trò của nhân lực, DN và hạ tầng công nghệ là ba trụ cột để phát triển ngành bán dẫn. Đồng thời, chúng tôi luôn chú trọng kết nối với các đối tác lớn và mạng lưới chuyên gia trong và ngoài nước”.

Lợi thế cạnh tranh và những “nút thắt” cần tháo gỡ

Với vị trí địa lý thuận lợi, hệ thống cảng biển quốc tế, chi phí vận hành cạnh tranh và môi trường đầu tư thông thoáng, Bình Định đang sở hữu nhiều lợi thế để phát triển công nghiệp công nghệ cao. Tuy nhiên, bước vào lĩnh vực bán dẫn, ngành có trình độ kỹ thuật cao và mức đầu tư lớn, cũng đồng nghĩa đối mặt nhiều thách thức. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Hải Giang nhấn mạnh: “Chúng ta cần nhìn nhận rõ những khó khăn: DN công nghệ trong tỉnh còn nhỏ, năng lực R&D hạn chế, đội ngũ nhân lực chất lượng cao chưa đáp ứng yêu cầu. Đặc biệt, chi phí đầu tư cho hạ tầng, thiết bị bán dẫn rất lớn và đòi hỏi sự chuẩn bị dài hạn”.

Ngoài ra, để thúc đẩy ngành bán dẫn, Bình Định cần có các chính sách ưu đãi đặc thù, cơ chế huy động vốn đầu tư mạo hiểm, và mô hình liên kết công - tư hiệu quả hơn.

Công viên Sáng tạo TMA, điểm nhấn của hệ sinh thái công nghệ cao tại Bình Định. Ảnh: Hồng Hà

Khác biệt từ nền tảng tri thức

Điều đáng chú ý là Bình Định không chạy theo mô hình sao chép các trung tâm công nghệ lớn, mà chọn lối đi riêng: phát triển công nghiệp bán dẫn gắn với tri thức, giáo dục và cộng đồng khoa học. Đây được xem là nền tảng bền vững, giúp địa phương chủ động nội lực thay vì lệ thuộc vào lợi thế ngắn hạn.

Định hướng này cũng phù hợp với tinh thần Nghị quyết 57-NQ/TW, đề cao đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và nâng cao năng lực nội sinh. Sự tham gia tích cực của các viện trường, DN công nghệ, cộng đồng khởi nghiệp chính là yếu tố quyết định để hình thành một hệ sinh thái bán dẫn - AI đặc trưng tại miền Trung.

Đề án phát triển công nghiệp bán dẫn tại Bình Định không chỉ thể hiện tầm nhìn, mà còn là cam kết hành động cụ thể. Khi các yếu tố nền tảng đang dần hội tụ - từ hạ tầng, nhân lực đến chính sách - cùng với sự chủ động đón đầu làn sóng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu, Bình Định hoàn toàn có cơ hội trở thành hạt nhân công nghệ cao mới của Việt Nam trong thập niên tới.

HỒNG HÀ

(Nguồn Bản tin KH&CN Gia Lai - số 06/2025)

---